آپراکسی اکتسابی گفتار (AOS) یک اختلال حرکتی گفتاری است که منجر به ناتوانی در کنترل عضلات مورد استفاده برای تشکیل کلمات می شود.
هنگامی که پیام های مغز به دهان مختل می شود، فرد نمی تواند لب ها یا زبان خود را به روش صحیح حرکت دهد تا صداهای حروف ایجاد کند. ماهیچه ها اغلب کاملاً خوب هستند، اما فرد در کنترل آنها مشکل دارد. این امر شروع و توالی صداهای سازنده کلمات را دشوار می کند.
آپراکسی اکتسابی گفتار می تواند خفیف باشد، توانایی ارتباط فرد را به طور قابل توجهی مختل نکند، یا می تواند تأثیر مخربی داشته باشد. دانستن اینکه چه می خواهید بگویید، می تواند بسیار خسته کننده باشد، اما قادر به گفتن آن نباشید. فردی که دچار آپراکسی شدید گفتار است ممکن است اصلا نتواند صدا یا کلمه ای تولید کند.
انواع مختلفی از آپراکسی وجود دارد. به عنوان مثال آپراکسی دهان، ناتوانی در کنترل داوطلبانه عضلات مورد استفاده برای حرکت دهان است. فرد می تواند خمیازه و عطسه کند، زیرا این اعمال شامل حرکات خودکار است، اما با حرکات ارادی مانند جویدن و لبخند زدن مشکل دارد. انواع دیگر آپراکسی می تواند بر توانایی فرد برای لباس پوشیدن، شستن، یا انجام سایر اقداماتی که از گروه های عضلانی خاصی استفاده می کند، تأثیر بگذارد.
بسته به اینکه کدام بخش از مغز آسیب دیده است، یک فرد ممکن است فقط یک نوع آپراکسی یا چندین نوع آپراکسی داشته باشد. فرد مبتلا به آپراکسی گفتاری ممکن است آپراکسی دهانی نیز داشته باشد. سایر مشکلات مرتبط با گفتار که همراه با آپراکسی گفتار یافت می شوند عبارتند از آفازی، اختلال در توانایی صحبت کردن و درک زبان، و دیس آرتری یا گفتار نامفهوم.
دلایل آپراکسی اکتسابی گفتار
آپراکسی اکتسابی گفتار زمانی رحخ می دهد که بخشی از مغز که حرکت هماهنگ ماهیچه ای را کنترل می کند آسیب ببیند. سکته مغزی یکی از علل شایع آپراکسی است. همچنین ممکن است ناشی از آسیب سر، تومورهای مغزی، زوال عقل یا اختلالات عصبی پیشرونده باشد.
علائم و عوارض عبارتند از :
فردی که دچار آپراکسی گفتار است در حرکت زبان، لب ها و/یا فک مشکل دارد. هنگامی که فرد سعی می کند صحبت کند، ممکن است حرکاتی را در دهان مشاهده کنید.
فردی با این نوع اختلال به آرامی و با وقفه صحبت می کند. گفتار آنها جریان یا ریتم معمولی نخواهد داشت.
ممکن است فرد بتواند یک بار چیزی بگوید، سپس نتواند آن را دوباره بگوید، یا ممکن است دفعه بعد به شکل دیگری ظاهر شود.
زمانی که فرد خیلی تلاش نمی کند، معمولا راحت تر است. به نظر می رسد عبارات روزمره راحت تر بیرون می آیند، به خصوص زمانی که فرد آرام است. حتی در این صورت، تولید کلمات و عبارات طولانی یا پیچیده می تواند دشوارتر باشد.
گفتاردرمانی برای آپراکسی
با گفتار درمانی، فرد مبتلا به آپراکسی گفتار می تواند به طور چشمگیری بهبود یابد. حتی اگر سخت باشد، می توانید دوباره برقراری ارتباط را یاد بگیرید.
متخصصان ما در مرکز گفتار درمانی آنلاین ایران خدمات تخصصی گفتاردرمانی را بصورت آنلاین و یا گفتاردرمانی در منزل ارائه می دهند تا افرادی که به هر دلیل نمی توانند به طور حضوری به کلینیک گفتاردرمانی مراجعه کنند از خدمات گفتاردرمانی برای آپراکسی گفتار بهره ببرند.